Sanayiciler, TÜSİAD, MÜSİAD, sanayi sektörünün gidişatından rahatsızlar ve şikayet ediyorlar.
Verilere bakarsak sanayici çok çok haklıdır.
Bir yıl önce 7 Şubat 2025 tarihinde, MB verilerine göre bir yıllık ticari kredi faizi yüzde 57,08 idi. Ticari krediler üzerinde yüzde 5’de Banka ve Sigorta Muameleleri (BSMV) var. Ticari kredi faiz yükü yüzde 62,8 ediyor.
Bir yıl sonra TÜFE oranı yüzde 30,65 oldu. Bu durumda 7 Şubat 2025 yılında ticari kredi alanlar yüzde 24,6 oranında reel faiz ödemiş oldular. Buna can dayanmaz.
MB enflasyonla mücadele için, gösterge faizini yüksek tutmak zorundadır. O zaman devletin yapması gereken, yatırım ve işletme kredilerine destek vermektir.
TÜİK verilerine göre işsizlerin beşte biri sanayi sektöründendir. Çünkü sanayide istihdam azaldı. İstihdam;
2023 de 6 milyon 734 bin,
2024 de 6 milyon 812 bin, iken
2025 de 6 milyon 531 bine geriledi.
Ocak 2026 da İSO Satın alma Yöneticileri Endeksi (Purchasing Managers Indices - PMI) endeksi 48,1 oldu. PMI’ların 50’den büyük olması önceki dönemlere kıyasla bir iyileşmeye ya da artışa işaret ederken 50’den küçük rakamlar kötüleşme ya da düşüş olarak değerlendirilmektedir.
İmalat sanayii toplam sanayi içindeki payı yüzde 80’dir. Ocak ayları itibariyle İmalat sanayii kapasite kullanım oranı;
2023 de 77,60
2024 de 76,20
2025 de 74,60
2026 da 74,10 a geriledi.
Kapasite kullanım oranının düşmesi imalat sanayiinde daha az birim üretim yapılması ve birim maliyetlerin artması demektir.
En büyük risk geliyor
AB’nin Hindistan’la bir serbest ticaret / gümrük vergisi indirim anlaşması (FTA) yapması, AB–Türkiye Gümrük Birliği (Özellikle sanayi ürünleri için) ortak ticaret politikasına uyulması zorunluluğu nedeniyle Türkiye’yi negatif etkileyecektir.
GB gereği AB Hindistan’dan ithal edeceği mallara gümrük tarifelerini düşürünce, Türkiye de düşürmek zorunda kalacak ve yerli üretim ucuz Hint malları ile rekabet edemeyecek.
Türkiye ihracatının yaklaşık yarısını Avrupa’ya yapıyor. Avrupa’ya dış açık vermiyoruz. Tersine AB’ ve İngiltere ile olan dış ticaretten fazla verip, Rusya ve Çin’e karşı verdiğimiz yıllık 70 milyar dolar dış ticaret açığının bir kısmını karşılıyoruz.
Avrupa Hint mallarında gümrük tarifelerini düşürünce, Türkiye den ithal ettiği mal ve hizmet azalacak ve Türkiye’nin dış açıkları artacaktır.
Şu anda AB ile GB revize çalışması yoktur.
Bu sorunları sanayici ve halk yaşıyor. Verileri devlet yayınlıyor. Ama kendi verilerini görmüyor. Tersine hükümet sanayide vergi yükünü artırdı.
Özetle; Türkiye sanayileşmeden, erken sanayisizleşme dönemine girdi.
